Chè Dây Có Tác Dụng Gì? Nghiên Cứu Nói Gì Và Ai Nên Thận Trọng

Chè dây (trà dây, tên khoa học Ampelopsis cantoniensis) được dân gian dùng nhiều nhất cho người hay đau dạ dày, ngoài ra để thanh nhiệt và làm nước uống hằng ngày. Về mặt khoa học, lá chè dây giàu dihydromyricetin (còn gọi là ampelopsin). Đã có nghiên cứu cho thấy cao chiết chè dây giảm tổn thương loét dạ dày trên chuột, cùng một số tác dụng chống viêm, chống oxy hóa trong ống nghiệm. Tuy vậy, hiện chưa có thử nghiệm nào trên người dùng nước chè dây pha uống. Vì thế chè dây chỉ nên xem là thức uống thảo dược hỗ trợ, không phải thuốc.

Bài này tổng hợp chè dây có tác dụng gì theo từng mức bằng chứng: điều nào đã được nghiên cứu, nghiên cứu trên ai, và điều nào mới chỉ là kinh nghiệm dân gian.

Tóm tắt nhanh

• Dạ dày: có nghiên cứu trên chuột cho thấy chống loét. Chưa có nghiên cứu trên người với nước chè dây.
• Chống viêm, chống oxy hóa: mới có kết quả trong ống nghiệm, trên tế bào.
• Gan, giải rượu: nghiên cứu dùng dihydromyricetin tinh khiết liều cao, không phải nước chè dây.
• Vi khuẩn HP: chưa có bằng chứng chè dây diệt được HP ở người.
• Chè dây không thay thế thuốc. Người đang mang thai, huyết áp thấp hoặc đang dùng thuốc nên hỏi bác sĩ trước.

Bài viết do cửa hàng Trà Thảo Dược Tấn Phát Biên Hòa tổng hợp từ các nghiên cứu được dẫn link ngay trong bài. Phần cách dùng dựa trên kinh nghiệm bán hàng của cửa hàng. Cập nhật ngày 11/11/2026. Xem thêm giới thiệu về cửa hàng.

Chè dây là gì và có hoạt chất gì?

Chè dây là cây dây leo họ Nho (Vitaceae), mọc ở vùng núi phía Bắc như Lào Cai, Cao Bằng, Hà Giang. Người dân dùng lá và thân non phơi khô để hãm nước uống, nên chè dây còn được gọi là trà dây.

Hoạt chất được nghiên cứu nhiều nhất trong lá chè dây là dihydromyricetin, một flavonoid. Một nghiên cứu năm 2022 ghi nhận bột cao chiết từ phần trên mặt đất của chè dây chứa khoảng 25,94% ampelopsin (Pharmacognosy Journal, 2022). Ngoài ra, lá chè dây còn có myricetin, myricitrin, quercetin và phloretin.

Chè dây có tác dụng gì? Bảng tóm tắt theo mức bằng chứng

Tác dụng thường được nhắc tới	Bằng chứng hiện có	Đã thử trên người?
Bảo vệ dạ dày, chống loét	Cao chiết chè dây và một số chế phẩm có chè dây giảm loét trên chuột	Chưa
Chống viêm	Một số hợp chất tách từ lá giảm chất gây viêm trên tế bào	Chưa
Chống oxy hóa	Các flavonoid trong lá có hoạt tính chống oxy hóa trong ống nghiệm	Chưa
Hỗ trợ gan, mỡ máu	Một thử nghiệm nhỏ dùng dihydromyricetin tinh khiết dạng viên	Có, nhưng không phải nước chè dây
Giải rượu	Dihydromyricetin tiêm cho chuột	Chưa
Diệt vi khuẩn HP	Chưa có nghiên cứu riêng cho chè dây	Chưa
Thanh nhiệt, giải độc, đau họng	Kinh nghiệm dân gian	Chưa

Các phần dưới đây giải thích từng dòng trong bảng.

Chè dây và dạ dày: nghiên cứu nói gì?

Đây là công dụng được hỏi nhiều nhất. Các nghiên cứu ở Việt Nam đến nay đều làm trên chuột, theo hai hướng.

Nghiên cứu dùng riêng chè dây

Nhóm tác giả Nguyễn Đức Minh và cộng sự bào chế bột cao chiết từ phần trên mặt đất của chè dây, rồi thử trên chuột bị gây tổn thương dạ dày bằng indomethacin (một thuốc giảm đau dễ gây loét dạ dày). Kết quả: bột cao chè dây có tác dụng chống loét và bảo vệ dạ dày rõ rệt so với nhóm không dùng (Pharmacognosy Journal, 2022).

Lưu ý: đây là cao chiết đậm đặc, không phải nước chè dây hãm tại nhà. Lượng hoạt chất trong một ấm trà thấp hơn nhiều và chưa được đo.

Nghiên cứu dùng chế phẩm có chè dây

Chè dây là thành phần của nhiều chế phẩm hỗ trợ dạ dày đang được nghiên cứu:

• Dạ dày Phương Đông (chè dây, dạ cẩm, hoài sơn, bạch truật…): giảm chỉ số loét trên chuột, tỷ lệ ức chế loét 36,36% ở liều thấp và 18,18% ở liều cao (Tạp chí Nghiên cứu Y học, 2025).
• Hỗn dịch Safcumin (lá khôi, curcumin, cam thảo, lá chè dây, nghệ tây…): giảm tỷ lệ chuột bị loét và số vết loét (Tạp chí Nghiên cứu Y học, 2024).
• Dạ dày Tuệ Tĩnh (có chè dây): có xu hướng giảm loét trên chuột (Tạp chí Nghiên cứu Y học, 2022).

Vì các chế phẩm này phối hợp nhiều vị, không thể tách riêng phần tác dụng của chè dây.

Vậy người đau dạ dày có nên uống chè dây?

Kết quả trên chuột cho thấy hướng nghiên cứu có triển vọng, nhưng chưa đủ để kết luận trên người. Nếu bạn hay đau dạ dày, chè dây có thể là một thức uống hằng ngày. Tuy nhiên, bạn vẫn cần đi khám, nhất là khi đau kéo dài, đi ngoài phân đen, nôn ra máu hoặc sụt cân không rõ lý do.

Chè dây có diệt được vi khuẩn HP không?

Hiện chưa có nghiên cứu nào chứng minh chè dây diệt được vi khuẩn HP (Helicobacter pylori) ở người. Nhiễm HP cần được điều trị bằng phác đồ kháng sinh theo chỉ định của bác sĩ. Nếu đang điều trị HP, đừng tự bỏ thuốc để uống chè dây thay thế. Bạn cũng nên hỏi bác sĩ trước khi uống kèm.

Chè dây có chống viêm, chống oxy hóa không?

Một nghiên cứu tách được 16 hợp chất từ lá chè dây. Trong đó, phloretin và một flavanone làm giảm sản sinh nitric oxide, một chất trung gian gây viêm, trên tế bào đại thực bào nuôi cấy (Natural Product Communications, 2015). Các flavonoid khác trong lá như myricetin, quercetin và dihydromyricetin cũng có hoạt tính chống oxy hóa trong ống nghiệm.

Các kết quả này được làm trên tế bào, chưa thử trên người. Chúng giải thích vì sao dân gian dùng chè dây cho các chứng viêm. Tuy vậy, chúng chưa chứng minh được uống chè dây sẽ giảm viêm trong cơ thể.

Chè dây có tốt cho gan, giúp giải rượu không?

Thông tin này thường được nhắc tới, nhưng cần hiểu đúng: các nghiên cứu dùng dihydromyricetin tinh khiết, không phải nước chè dây.

• Gan nhiễm mỡ: trong một thử nghiệm mù đôi, 60 người bị gan nhiễm mỡ không do rượu uống viên dihydromyricetin 150mg × 2 viên, ngày 2 lần, trong 3 tháng. Nhóm này có men gan, đường huyết và cholesterol LDL giảm hơn nhóm dùng giả dược (Pharmacological Research, 2015). Đây là nghiên cứu nhỏ, ngắn ngày, và dùng liều cao hơn nhiều so với lượng có trong một ấm trà.
• Rượu bia: dihydromyricetin làm giảm tình trạng say rượu trên chuột (Journal of Neuroscience, 2012). Chưa có kết quả trên người.

Vì vậy, không nên dùng chè dây như “thuốc giải rượu” hay “thuốc bổ gan”. Nếu có bệnh gan, bạn nên theo dõi với bác sĩ.

Kinh nghiệm dân gian về chè dây

Theo kinh nghiệm dân gian ở vùng núi phía Bắc và các tài liệu cây thuốc, chè dây được dùng để:

• uống hằng ngày cho người hay đầy bụng, đau dạ dày;
• thanh nhiệt, giải độc khi nóng trong, nổi mụn;
• hỗ trợ khi đau họng, cảm sốt nhẹ.

Đây là kinh nghiệm truyền lại, chưa được kiểm chứng bằng nghiên cứu. Bạn có thể tham khảo, nhưng không nên dùng thay thuốc khi bệnh nặng hoặc kéo dài.

Chè dây có an toàn không?

Trên chuột, chè dây cho thấy giới hạn an toàn khá rộng. Một nghiên cứu năm 2026 về chế phẩm Dạ dày Phương Đông, trong đó chè dây chiếm hàm lượng cao nhất, không ghi nhận độc tính cấp hay độc tính kéo dài 4 tuần ở các liều thử. Gan, thận của chuột không bị ảnh hưởng. Bài này cũng dẫn một thử nghiệm trước đó: chuột uống dịch chiết chè dây liều rất cao không con nào chết (Tạp chí Nghiên cứu Y học, 2026).

Kết quả an toàn trên chuột không thay thế được dữ liệu trên người. Nên uống với lượng vừa phải và ngưng khi thấy cơ thể có dấu hiệu bất thường.

Ai cần thận trọng khi uống chè dây?

Nên hỏi bác sĩ hoặc thầy thuốc trước khi dùng nếu bạn:

• đang mang thai hoặc cho con bú;
• bị huyết áp thấp;
• đang dùng thuốc dài ngày, đặc biệt là thuốc dạ dày, thuốc huyết áp, thuốc tiểu đường;
• đang điều trị HP theo phác đồ;
• từng dị ứng với thảo dược;
• muốn cho trẻ nhỏ dùng.

Các lưu ý tương tự cũng được Nhà thuốc Long Châu nêu trong bài Những ai không nên uống trà dây.

Uống chè dây thế nào cho hợp lý?

Hiện chưa có liều dùng chuẩn cho chè dây. Cửa hàng Trà Thảo Dược Tấn Phát Biên Hòa thường hướng dẫn khách như sau:

• Dùng khoảng 20–30g chè dây khô cho 1 lít nước mỗi ngày.
• Tráng nhanh qua nước sôi, rồi hãm trong ấm hoặc bình giữ nhiệt 10–15 phút.
• Uống trong ngày, không để qua đêm. Không pha quá đặc và không uống thay hoàn toàn nước lọc.
• Người dạ dày yếu nên uống sau bữa ăn, không uống lúc quá đói.

Câu hỏi thường gặp về tác dụng của chè dây

Uống chè dây có chữa được đau dạ dày không?

Chưa có nghiên cứu trên người chứng minh điều này. Cao chiết chè dây chống loét trên chuột. Người đau dạ dày có thể dùng chè dây như thức uống hỗ trợ, nhưng vẫn cần khám và dùng thuốc theo chỉ định.

Uống chè dây bao lâu thì có tác dụng?

Chưa có nghiên cứu nào xác định thời gian này. Nếu đau dạ dày không đỡ sau vài ngày hoặc nặng hơn, bạn nên đi khám thay vì tiếp tục tự uống.

Uống chè dây có hại gan, thận không?

Trên chuột, chè dây và chế phẩm có chè dây không gây hại gan, thận ở các liều thử. Chưa có dữ liệu dài hạn trên người. Người có bệnh gan, thận nên hỏi bác sĩ trước khi uống thường xuyên.

Chè dây có giúp giảm cân không?

Chưa có nghiên cứu nào về chè dây và giảm cân. Không nên dùng chè dây với mục đích này.

Uống chè dây hằng ngày được không?

Nhiều người dùng chè dây như trà hằng ngày với lượng vừa phải. Người đang mang thai, huyết áp thấp hoặc đang dùng thuốc nên hỏi bác sĩ trước.

Lưu ý: Chè dây là thảo dược, không phải là thuốc và không có tác dụng thay thế thuốc chữa bệnh. Nội dung bài viết mang tính tham khảo, không thay thế việc khám và điều trị.

Mua chè dây khô ở Biên Hòa, Đồng Nai

Nếu bạn ở Biên Hòa hoặc các khu vực khác trong Đồng Nai, có thể mua chè dây khô tại Biên Hòa ở cửa hàng Trà Thảo Dược Tấn Phát Biên Hòa, phường Trảng Dài. Hàng lấy từ Sapa và Cao Bằng, giá 78.000đ/500g và 130.000đ/1kg. Bài viết đó có bảng giá, cách nhận biết chè dây tốt và cách phân biệt lớp phấn trắng với nấm mốc.

• Gọi 0962.655.947 hoặc 0975.609.301, Zalo 0975.609.301
• Đặt trên website: chè dây khô Sapa, Cao Bằng
• Nội ô Biên Hòa: miễn phí giao hàng với đơn trên 500.000đ và bán kính 3km.